Zonguldak'taki Patlama Grizu Gerçeğini Hatırlattı

Zonguldak'ın Kilimli ilçesindeki Gelik beldesinde faaliyet gösteren özel bir maden ocağında yaşanan ve 3 işçinin yaşamını yitirdiği, 5 işçinin yaralandığı patlama, madenlerdeki güvenlik önlemlerini tartışmaya açtı. Metan gazı kaynaklı olduğu değerlendirilen olay, grizu patlamalarının oluşum mekanizmalarını ve neden bu denli ölümcül sonuçlar doğurabildiğini yeniden gündeme getirdi.

Sonsoz'da yayınlanan habere göre, grizu; kömür damarlarından açığa çıkan metan gazının hava ile belirli oranlarda karışması sonucu oluşan yanıcı ve patlayıcı karışım olarak tanımlanıyor. Renksiz ve kokusuz olan metan gazı, madencilik faaliyetleri sırasında ocak galerilerine sızabiliyor. Gazın havayla uygun oranda karıştığı bir ortamda kıvılcım, açık alev veya mekanik sürtünme gibi bir ateşleme kaynağıyla karşılaşması durumunda şiddetli patlamalar meydana gelebiliyor. Metan-hava karışımında yaklaşık yüzde 5 ila yüzde 15 arasındaki konsantrasyonların patlayıcı kabul edildiği belirtiliyor.

Patlamalar yalnızca ilk andaki alev ve basınç etkisiyle değil, sonrasında ortaya çıkan ikincil tehlikelerle de can kaybına yol açabiliyor. Ani yanmanın yarattığı yüksek basınç ve hava hareketleri yapısal hasara neden olurken, oluşan ısı yangınları tetikleyebiliyor. Patlama veya yangın sonrası açığa çıkan karbonmonoksit gibi zehirli gazlar zehirlenme riskini artırıyor. Ayrıca ortamda biriken metan oksijen oranını düşürerek boğulma tehlikesi yaratıyor. İlk patlamanın havaya kaldırdığı kömür tozunun tutuşmasıyla ikinci bir patlama yaşanması da felaketin etkisini genişletebiliyor.

Bu tür faciaların önlenmesi için havalandırma sistemlerinin kesintisiz çalışması, metan seviyelerinin sürekli izlenmesi ve gaz birikimi tespit edildiğinde üretimin durdurulup tahliye işlemlerinin yapılması kritik önem taşıyor. Elektrikli ekipmanların güvenlik standartlarına uygunluğu, kömür tozu kontrolü ve patlamanın yayılmasını sınırlayan teknik önlemler de maden güvenliğinin temel unsurları arasında yer alıyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının ilgili teknik dokümanlarında da bu hususlara vurgu yapılıyor.

23 Ekim 2026'da gerçekleşen kazanın kesin nedeni ve olası ihmallerin tespiti için adli soruşturma başlatıldı. Teknik inceleme ve soruşturma bulguları netleşmeden kazanın belirli bir ihmal kaynaklı olduğu yönünde kesin bir yargıya varılamayacağı belirtiliyor. Olay, kömür madenciliğinde gaz ölçümü, iş güvenliği kuralları ve acil durum hazırlığının vazgeçilmezliğini bir kez daha gözler önüne seriyor.

TürkAta Haber Ajansı
Batı Karadeniz Gündemi